Nederlands Insituut van Psychologen
 
 
A&O-items maart 2018


Het grote streven of het simpele geluk

Sandra Rethmeier
Zoals je weet woon ik op een boerderijtje. Acht kippen en een haan. En nu, midden in de afgrijselijke kou zijn m’n kipjes weer gaan leggen! Ik ren heel wat heen en weer tussen huis en hok. Met voer heen, eieren terug, warm water naar de beestjes, stro in de kas en af en toe een snelle foto als ze iets geks doen.

En als ik dan eindelijk weer tijd heb pak ik snel m’n laptop om rapporten te schrijven en vergaderingen voor te bereiden. Moet ook werken namelijk. Waar ben ik mee bezig? Wat is belangrijk en welke plek heeft dat in mijn bestaan? Tot mijn vreugde staat er vandaag in het FD een prachtig artikel dat mijn denken over deze kwesties weer een stuk verder helpt.

Het betreft een interview met Loek Winter, onder de titel ‘De rol van zorgondernemers wordt gedemoniseerd en gecriminaliseerd’ (Katen & Piersma, 2018). Voor mij is dit een hernieuwde kennismaking met Winter. Een jaar of vijftien geleden las ik een artikel over hem, toen zijn vernieuwende aanpak in de ziekenhuissector breed uitgemeten werd en toegejuicht. Ik weet nog dat ik een behoorlijke steek van jaloezie voelde. Ik werk veel in de zorg en ben ook voorstander van een zakelijke en meer efficiënte aanpak van de organisatie ervan. Maar ik ben geen ondernemer zoals Winter. Mijn omspanning is een team, een afdeling, een kleine organisatie en dan houdt het echt op. Geen grandeur, geen hemelbestormende activiteiten en slechts bekendheid in kleine kring.

De strekking van het interview vandaag echter heeft nauwelijks meer iets van doen met de jaren van glorie en halleluja.  Winter stelt dat het in de crisisjaren heel goed ging met zorgondernemers zoals hij. Maar inmiddels is het tij gekeerd. Ondernemers zijn niet meer welkom omdat ze als lastig worden ervaren, want ‘ze willen alles maar veranderen’. Winter zelf wordt aangeklaagd omdat hij wordt beschuldigd van belangenverstrengeling (verschillende BV’s die elkaar declareren) en het omzeilen van het winstverbod in de zorg. Tegelijkertijd beschuldigt hij de zorgverzekeraars van een rigide houding. Jarenlang geprofiteerd van de lage kosten van zijn ziekenhuizen maar nu niet bereid een beetje te investeren in herstructurering en modernisering.

Kortom, een teleurgestelde en gefrustreerde Winter. Hij treedt terug uit het bestuur van ziekenhuizen, want, zegt hij : ‘Ik heb 35 jaar achter de rug van 80 uur per week werken als operationeel eindverantwoordelijke’. En dat vindt hij kennelijk wel genoeg. Hij gaat zijn focus verleggen naar andere activiteiten waaronder de uitbreiding van de zogenaamde Thomashuizen voor gehandicaptenzorg in België en Duitsland. In essentie gaat het om expansie en daarmee is het dus wederom een omvangrijk project voor Winter. Het argument om zich terug te trekken uit ziekenhuisbesturen vanwege het vele werk lijkt daarmee niet de werkelijke drijfveer. Het gaat eerder om gebrek aan beoogd succes, erkenning en waardering.

Het verhaal van Winter confronteert me met een soort eeuwige strijd die ik zelf voel, die bij het leven hoort en die veel mensen met mij ervaren. Wat zou je willen realiseren in de maatschappij, welke mogelijkheden zie je daartoe? Waar word je blij van en waar wil je voor gaan? Hoe belangrijk wil je zijn, en haal je daar dan ook voldoening uit? In elk coachingstraject komen deze vragen aan de orde. Soms expliciet, soms impliciet. Vragen over zingeving en aanzien. Over de balans tussen ‘het grote streven’ en simpel geluk.

Vroeger legde ook ik de carrièrelat hoog. Voor mezelf, voor mijn gezin en voor alle anderen. Het verhaal van onze zorgondernemer Loek was een successtory waar ik me aan op kon trekken. Er is inmiddels veel veranderd. Loek is ondanks teleurstellingen nog steeds fanatiek maar zeker niet blij. Ik ben nog wel ambitieus maar geniet steeds meer van het simpele geluk: de zonsopgang, koeien van de buren en vrolijke kipjes die over het erf rennen. Tegelijk knaagt het wel hoe dit kleine dagelijkse geluk mijn blik beperkt, en het misschien aan het overnemen is van mijn eigen grote streven. Iets betekenen in het werk, een beetje schrijven, belangrijk zijn, bekend worden.

Ik realiseer me echter dat het één juist het ander voedt. De knullige aardse heerlijkheden helpen om het belang van het grote streven te relativeren. Het grote streven geeft voldoening en houdt me scherp, en maakt dat ik nog veel meer kan genieten van het simpele geluk hier in het polderland. Het is dus niet ‘het grote streven óf het simpele geluk’, maar ‘het grote streven én het simpele geluk’. Ik wens Loek en alle anderen veel ondernemersvreugde en een flinke portie van het simpele geluk

Literatuur
Katen, M. ten & Piersma, J. (2018, 3 maart). Interview Loek Winter. De rol van zorgondernemers wordt gedemoniseerd en gecriminaliseerd. Het Financieele Dagblad, p. 11.

Sandra Rethmeier, A&O-psycholoog en eigenaar van Spiral Consult.

Reageren? Mail naar A&O-items.